Шәкәрім шығармаларының Абай өлеңдерімен үндестігі

 

 

Сабақтыңтақырыбы: Шәкәрімшығармаларының Абай өлеңдерімен үндестігі

Сабақтыңмақсаты:

ОқушылардыңШәкәрімҚұдайбердіұлыөмірі мен шығармашылығы,ақынөлеңдерініңидеясынашу, рухани-адамгершілікқағидаларыментанысу,өлеңдеріннақышынакелтіреоқиотырып,негізгітүйіндітабабілугедағдыландыру; Шәкәрімлирикасы мен Абай өлеңдерініңүндестігінтанудаоқушылардыөзіндік ой қорытуғабағыттау.

Күтілетін нәтиже: Шәкәрімніңөлеңдеріарқылыоқушылардыңруханибайлығы, адамгершілікқасиеттеріқалыптасады.өзойларынеркін,нақтыжеткізебіледі.,

Сабақтыңәдіс-тәсілдері: түсіндіру, сұрақ-жауап, зерттеу, талдау, СТО (Венн диаграммасы, топтастыру

Көрнекіліктер: ақынсуреті, шығармаларжинағы, храналогиялықкесте, интерактивтітақта.

Сабақтыңбарысы :

І.Ұйымдастырукезеңі

Шаттық шеңбері

Тренинг

Топқа бөлу

ІІ. Үйтапсырмасынсұрау. «Ыстық орындық» әдісі

Жарты ғасырданастамеріксізүзілістенсоңхалықалдынақайташыққантұлғаларымыздыңбірі- Шәкәрімніңқазақхалқыныңруханимәдениетініңтарихындаалатынорныерекше. Шәкәрім-қазақәдебиетінжаңабелескекөтерген ,қазақхалқыныңкөркемдікойыныңүздікүлгілерінтуғызған, қазақөлеңінтүрлендіретүскенкемеңгерақынеді.

Қытымыр, қилызамандаоққаұшқанақынесіміхалықсанасынаналасталмақболды. Бірақ…өзіөлсе де атыөшпейді. Осы ретте Абай атамыздың «Өлдідеуге бола ма, ойлаңдаршы,

Өлмейтұғынартынасөзқалдырған»,-дегенөлеңжолдарыойымызғаоралады. Ұлыақынөлсе де, ұрпағынағибратетіпқалдырғанмұрасыбар.Олмұранысақтау, одантәрбиеалубіздіңміндетіміз.

Бейнекөрініс.Шәкәрім мен Абай үндестігі

Қандай үндестік байқадық?

ІV. Шәкәрімніңқандайшығармалары бар? (Кестебойыншатүсіреміз)

Поэзия Проза
Өлеңдері: Сатиралық лирика, азаматтық лирика, философиялық лирика, махаббатлирикасы, көңіл-күйлирикасы Поэмалары: «Еңілік-Кебек», «Қалқаман-Мамыр», «Айсұлу-Нартай», «Ләйлі-Мәжнүн» «Әділ — Мария», «Бәйшешекбақшасы», «Мәндісөздер», «Шынбақыттыңайнасы», «Мен жетпісекіжасқакелгенше», т.б.

V.«Шәкәрім -Абайдыңталанттышәкірті ». Шәкәрім мен Абайдыңұстанғанжолдарындағыұқсастық пен айырмашылықтыбайқайық.

Венн диаграммасы.

Абай мен Шәкәрімшығармаларынсалыстыру.

  • Қазақпоэзиясыныңасқаршыңы Абай қалдырғаншығармашылықдәстүрдіжалғастыраотырып, өзжаңалықтарыменбайытыпөрнектегенШәкәрімҚұдайбердіұлыныңкөркеммұрасы-әдебиетіміздіңасылқазынасы. «Ғылымдыіздеп, дүниенікөздеп, екіжаққаүңілдім» деген Абай мектебінентағылымалып, оныңжолынжалғастырғанШәкәрімөлеңдеріақынөлеңдеріменүндесіпжатады.

Оқушыларақындардыңөлеңдеріндегіұқсастыққатоқталады. Мысалы:

Шәкәрім: Адам үшінеңбегім,

Өмірденбарлықтергенім.

Қалағанынқарап ал,

Мұрамсол ,жастарбергенім.

Абай: Мен жазбаймынөлеңдіермекүшін,

Жоқ-барды ертегінітермекүшін,

Көкірегісезімді,тіліорамды,

Жаздымүлгіжастарғабермекүшін.

VІІ. Оқушыларсұрақтарғажауапбергенненкейінтақтаменжұмысбасталады. Тақтадаақынныңөлеңдеріненбіршумақтаншығады,үшоқушышығыпөлеңдіқұрылысынақарайталдайды.

Кел,жастар,бізбіртүрліжолтабалық ,

Арам айла,зорлықсыз мал табалық .

Өшпесөмір,таусылмас мал берерлік ,

Бірбілімдіданышпанжантабалық. ( «Жастарға»)

Адаспайсыңақылды, арлығаерсең,

Жолайкөрмежылмайысопыкөрсең.

Тапқыр, адал, ақниетадамдардың

Алданбайсыңартынан ере берсең.

Жасымнанжетікбілдімтүріктілін

Шәкәрімніңнақылсөздері:

Еріншектен – салақтық,

Салақтықтан – надандық…

Бірінен-бірітуады,

Жоғаларсөйтіпадамдақ.

Еңбеккешыда,ебін тап та,

“Сабырдыңтүбі – сары алтын”.

Өзімшілболма,көптіардақта,

Адамныңбәрі — өзхалқың.

Ынсап пен мейірім,әділетті,

Жанындайкөріп,жансақта.

Олжолдаөлсекнемізкетті,

Мақсұтқажетпейқалсақ та

VІІІ. Қорытынды.

Рефлексия.

Бағалау.

ІХ. Үйгетапсырма:

  1. ШәкәрімҚұдайбердіұлыныңшығармашылығытөңірегіндеқосымшазерттеулержасау.
  2. “Жастарға” өлеңінжаттау

 

Leave a Comment

Website Protected by Spam Master